Je vindt hier informatie over de voeding voor je kind in het 1e jaar als je flesvoeding geeft.

Voorbeeld van een voedingsschema

De eerste 6 weken

• Richtlijn: 150 ml zuigelingenvoeding per kilogram lichaamsgewicht per 24 uur. Dit geldt voor het 1e half jaar.
• 6 à 8 flesvoedingen, afhankelijk van het lichaamsgewicht en de behoefte van je baby.
• Je baby is tevreden en actief en wordt wakker voor een voeding.
• Nachtvoeding als je baby erom vraagt.
• 6 flink natte luiers per 24 uur en minimaal 3 poepluiers per week.
• Bij twijfel over de groei kun je gebruik maken van het inloopspreekuur jeugdgezondheidszorg.
• Aanvulling: vitamine D.

Vanaf 6 weken

• 5 à 6 flesvoedingen, afhankelijk van de behoefte van je baby.
• Nachtvoeding als je baby erom vraagt.
• Aanvulling: vitamine D.

Vanaf 4 maanden

• 4 à 5 flesvoedingen, afhankelijk van de behoefte van je baby.
• Eventueel vanaf 4 maanden aan 1 flesvoeding rijstebloem (niet elke dag, zie onder Toelichting) of maismeel toevoegen.
• Introductie van bijvoeding. Als je denkt dat je baby eraan toe is, bijvoorbeeld omdat hij of zij smakgeluidjes maakt, kun je beginnen met oefenhapjes. Het maakt niet zoveel uit wat het 1e hapje is. Geef bijvoorbeeld een lepeltje fijngeprakte groente (zonder zout) of fruit.
  Je kunt ook wat kleine stukjes (lichtbruin) brood zonder korst geven, een beetje fijngeprakte aardappel, witte pasta, witte couscous, witte rijst, een beetje fijngemaakt vlees, witvis of kikkererwten.
  Aan zachte smaken went je kind makkelijker dan aan zure of bittere smaken. Het gaat echt om kleine hoeveelheden. Het hapje vervangt geen flesvoeding.
• Aanvulling: vitamine D.

Vanaf 6 maanden

• 3 à 4 keer opvolgmelk, waarvan 1 keer papvoeding: 200 ml opvolgmelk met granen vanaf 6 maanden (van een bord met een lepeltje geven).
• Het hapje geleidelijk uitbreiden tot een maaltijd met groente, geprakte aardappel, pasta, couscous of rijst zonder zout en eventueel (fijngemaakt) vlees, vis, kip, kikkererwten of ei zonder zout.
• Fruithapje.
• Prak het eten steeds minder fijn zodat je kind leert kauwen. Dit is belangrijk voor de ontwikkeling van de mond en spraak.
• Laat je kind oefenen met zelf eten door het grotere stukjes fruit/groente/aardappel te laten pakken en naar de mond te laten brengen.
• Eventueel kan je kind oefenen met een stukje brood.
• Varieer met verschillende soorten groente, fruit en vis of vlees zodat je kind veel smaken en structuren leert kennen.
• Aanvulling: vitamine D.

7 en 8 maanden

• Per dag is 500 ml melkproducten voldoende.

• Toewerken naar 4 hoofdvoedingen per dag. Bijvoorbeeld:
  • Ontbijt: (licht)bruin brood met (dieet)margarine en eventueel beleg en een beker of fles opvolgmelk.
    Of: pap van 200 ml opvolgmelk met granen voor 7 of 8 maanden. Eten van een bord met een lepeltje.
  • Tussendoor: fruit, slappe thee of water (uit een beker).
  • Lunch: (licht)bruin brood met (dieet)margarine en eventueel beleg en een beker opvolgmelk.
  • Halverwege de middag: beker of fles opvolgmelk, water of slappe thee met een tussendoortje (bijvoorbeeld stukje rijstwafel of soepstengel).
  • Avondeten: warme maaltijd: geprakte groente zonder zout, geprakte aardappel, pasta, couscous of rijst zonder zout, vlees, vis, kip (fijngemaakt, gekookt of zacht gebakken), kikkererwten of ei zonder zout. Voeg 1 theelepel olie of (dieet)margarine. Geef 50-100 ml magere yoghurt of een bekertje water als toetje.
  • Eventueel in plaats van in de middag: 's avonds voor het slapengaan beker of fles opvolgmelk.
• Start met het oefenen van drinken uit een beker zonder deksel. Je kunt dit in het begin eventueel met een beetje water doen of met yoghurt (dat minder snel uit de beker loopt) om een knoeiboel te voorkomen.
• Aanvulling: vitamine D.

Tussen 9 en 12 maanden

• Toewerken naar 300 ml melkproducten per dag bij de leeftijd van 12 maanden.
• Vaste voeding wordt rustig uitgebreid, afhankelijk van de behoefte van je kind.
• 4 hoofdvoedingen per dag, toewerken naar 3 hoofdvoedingen per dag. Bijvoorbeeld:
  • Ontbijt: brood met (dieet)margarine en beleg en een beker opvolgmelk.
    Of: pap.
  • Tussendoor: fruit, slappe thee of water.
  • Lunch: brood en een beker opvolgmelk.
  • Tussendoor: slappe thee of water, met een tussendoortje.
  • Avondeten: warme maaltijd (zie 7-8 maanden; olie/margarine eventueel vervangen door lepeltje jus). 100 ml magere yoghurt als toetje.
• Aanvulling: vitamine D.

Vanaf 12 maanden

• 300 ml (magere of halfvolle) melkproducten is voldoende.
• 3 hoofdmaaltijden per dag en 2 tussendoortjes. Indien bij het ontbijt pap gegeven wordt dan is het advies pap met granen vanaf 12 maanden.
• Als ouder bepaal jij wanneer en wát er gegeten wordt, je kind bepaalt hoeveel.
• Wees matig met zout, suiker, chips, snoep en zoete (fris)dranken of vruchtensappen. Voorkom dat je kind te grote hoeveelheden eten en drinken krijgt.
• Drinken uit een beker zonder deksel.
• Stimuleer je kind zo veel mogelijk om alles achter elkaar op te eten en drinken (zo nu en dan een hapje of slokje is schadelijk voor de tanden en kiezen). Beperk het aantal eet- en drinkmomenten tot 5 à 7 per dag.
• Aanvulling: vitamine D.

Toelichting bij het voedingsschema

Bereiding van de zuigelingenvoeding

Lees de bereidingswijze op de verpakking. Meestal geldt 1 afgestreken maatschepje melkpoeder op 30 ml water. Dat is ongeveer 35 ml klaargemaakte voeding.

Voor het 1e half jaar wordt 150 ml klaargemaakt voeding per kilogram gewicht per 24 uur aangeraden. Bij verhoging van de hoeveelheid voeding: per week maximaal 10 ml in de fles erbij.

Vitamines

Vitamine K

Aan volledige zuigelingenvoeding is voldoende vitamine K toegevoegd.

Vitamine D

Vitamine D is de 1e 4 jaar nodig. Het speelt een belangrijke rol bij de ontwikkeling van onder andere het afweersysteem. Ook draagt vitamine D bij aan het behoud van sterke botten en tanden.
Je kind heeft 10 microgram per dag nodig, naast de flesvoeding. Wij adviseren om dit aan je kind te geven vanaf dag 7 na de geboorte tot en met de leeftijd van 4 jaar. Kinderen met een gepigmenteerde huid hebben ook boven de 4 jaar vitamine D nodig.

Rijstebloem, rijst en andere rijstproducten

Geef niet elke dag rijstebloem, rijst of andere rijstproducten. Rijstproducten kunnen voor kleine kinderen teveel arseen bevatten. Wissel dit daarom uit voorzorg af met andere producten.

Groente

Groentesoorten om mee te beginnen zijn:
Bloemkool, broccoli, fijne erwtjes, worteltjes, sperziebonen, snijbonen, pompoen, courgette, witlof, asperges.

Groenten later uitbreiden met bijvoorbeeld:
Aubergine, peultjes, champignons, doperwten, knolselderij, mais, zuurkool, paprika, andijvie, bietjes, spinazie.

Groenten na 12 maanden:
Rode/witte kool, spruitjes, prei, rauwkost, ui.

Fruit

Fruitsoorten om mee te beginnen zijn:
Abrikoos, appel, banaan, kersen, mango, meloen, peer, perzik, nectarine.

Fruit later uitbreiden met:
Bessen, kiwi, pruimen, druiven en citrusvruchten (sinaasappel, grapefruit en mandarijn).

Kippenei en pindakaas

Door je baby op tijd pindakaas en ei te geven wordt de kans op een allergie voor deze producten kleiner. Je baby mag vanaf 4 maanden pindakaas (zonder toegevoegd zout en suiker) of fijngemaakt gebakken roerei.

Heeft je baby eczeem of een voedselallergie? Dan is het extra belangrijk om vroeg te starten. Overleg dat wel eerst met de jeugdarts.

Tip: Pindakaas en gebakken roerei kun je mengen met wat fijngemaakt fruit of gekookte groente.

Peulvruchten

Linzen, kikkererwten en bonen (zoals bruine, witte, zwarte, ogenbonen) zijn prima vleesvervangers. Ze kunnen ook (deels) de aardappelen vervangen.

Goede vetten en olie

Goed vet zit in margarine die je koopt in een kuipje (met minimaal 55% vet), in bak- en braadvet in een fles en in olie. Doe altijd een beetje margarine op brood. Een warm hapje maak je extra lekker met een klontje zachte margarine of een theelepeltje olie. Zodra je kind met de pot mee-eet, hoeft dit niet meer.

Brood en beleg

Begin met wat stukjes of zachte korstjes lichtbruin brood. Oud brood of brood dat in de vriezer heeft gelegen is wat minder klef. Sommige kinderen kunnen dat makkelijker kauwen en doorslikken. Het brood kun je besmeren met margarine.

In het begin is beleg nog niet nodig. Geschikte belegsoorten zijn bijvoorbeeld tomaat, fruit (in plakjes of geraspt), zuivelspread. Geef tot 1 jaar geen honing.

Gebitsverzorging

Kinderen van 0 en 1 jaar

Ons advies is om vanaf het doorbreken van de 1e tandjes 1 keer per dag, ’s avonds voor het slapen gaan, te poetsen met peutertandpasta met fluoride. Daarna niets meer te eten of te drinken geven. Water kan natuurlijk wel. Per poetsbeurt een halve cm fluoride-peutertandpasta gebruiken. De tandpasta kan doorgeslikt worden. Je kind laten naspoelen is niet nodig.

Kinderen vanaf 2 jaar

2 keer per dag poetsen met peutertandpasta met fluoride. Per poetsbeurt een halve cm fluoride-peutertandpasta gebruiken. De tandpasta kan doorgeslikt worden. Je kind laten naspoelen is niet nodig.

Aantal eetmomenten

Maximaal 7 eet- en drinkmomenten per dag. Bij meer eetmomenten is de kans op het ontstaan van tandbederf groter. Het advies voor je kind is 3 hoofdmaaltijden en 2 à 3 tussendoortjes. We raden af een flesje melk, appelsap of iets anders mee naar bed te geven in verband met tandbederf.

Websites

• Voedingscentrum
• GroeiGids

Vragen of meer informatie?

Neem contact op met het Centrum voor Jeugd en Gezin.